Wskaźniki środowiskowe badeńskich skał siarczanowych w zapadlisku przedkarpackim
Journal Title: Biuletyn Państwowego Instytutu Geologicznego - Year 2008, Vol 432, Issue 432
Abstract
Skały siarczanowe (gipsy i anhydryty) mogą tworzyć się w bardzo zróżnicowanych środowiskach depozycyjnych i diagenetycznych od subaeralnych do subakwalnyh (płytko- i głębokowodnych), w warunkach powierzchniowych lub pogrzebania. Rozpoznanie tych środowisk w starszych osadach siarczanowych jest możliwe na podstawie wskaźników środowiskowych, tj. ich cech sedymentacyjnych (np. laminacja, struktury prądowe, struktury mikrobialne, powierzchnie rozpuszczania i erozji, struktury krystaliczne, gruzły siarczanowe), mineralogiczno-petrograficznych (skład mineralogiczny, paragenezy mineralne, mikrostruktura) i geochemicznych (np. pierwiastki główne i śladowe, izotopy siarki, tlenu i strontu). Wyniki badań sedymentologicznych, petrograficznych i geochemicznych badeńskich skał siarczanowych z rdzeni otworów wiertniczych, zlokalizowanych w różnych obszarach zapadliska przedkarpackiego, wskazują na zróżnicowane warunki sedymentacji w zbiorniku ewaporacyjnym przedpola Karpat. Warunki te, zrekonstruowane na podstawie wskaźników środowiskowych osadów i analogii facjalnych do dobrze rozpoznanych współczesnych i kopalnych środowisk ewaporacyjnych, reprezentują główne systemy depozycyjne (subaeralne, płytko- i głębokowodne) basenu saliny. Osady powstałe w tych środowiskach uległy po depozycji przeobrażeniom i przeszły różną ewolucję diagenetyczną w warunkach zarówno płytkiego, jak i głębokiego pogrzebania. W peryferyjnej części basenu tworzyły się głównie litofacje selenitowe i mikrobialne, następnie poddane przemianie diagenetycznej (anhydrytyzacji) w warunkach syndepozycyjnych i wczesnodiagenetycznych. Anhydryty laminowane i brekcje to głębokowodne, redeponowane osady klastyczne, pierwotnie gipsowe, poddane anhydrytyzacji w warunkach wgłębnych w różnych stadiach diagenezy. Charakter osadów w spągowej części sukcesji basenowych, ich cechy sedymentacyjno-petrograficzne i skład izotopowy wskazują na euksyniczne warunki depozycji w środkowej części basenu. Wskaźniki środowiskowe skał siarczanowych świadczą o wyraźnym zróżnicowaniu warunków depozycji w strefie peryferyjnej i środkowej basenu oraz sugerują duży udział wód niemorskiego pochodzenia w tworzeniu się tych utworów.
Authors and Affiliations
Alicja KASPRZYK
Analiza stanów wód podziemnych na obszarach podmokłych na przykładzie obserwacji w Kampinoskim Parku Narodowym
System monitoringu wód podziemnych KPN II funkcjonuje w Kampinoskim Parku Narodowym od 1998 r. W artykule przedstawiono analizę danych z 20 punktów monitoringowych usytuowanych na obszarach podmokłych (259 obserwacji w k...
Aktywność [sup]210[/sup]Pb w wybranych wodach podziemnych z obszaru Karpat polskich
W pracy przedstawiono rezultaty analiz aktywności ołowiu [sup]210[/sup]Pb w 31 próbach wód pobranych ze źródeł i odwiertów na obszarze Karpat polskich. Badaniami objęto trzy typy chemiczne wód. W 23 przypadkach były to s...
MASYWNA MINERALIZACJA SIARCZKAMI MIEDZI W DOLOMITACH Z KOPALNI LUBIN (MONOKLINA PRZEDSUDECKA)
Masywna mineralizacja kruszcowa występująca w dolomitach z przedsudeckiego złoża miedzi została opisana szczegółowo po raz pierwszy. W badaniach trzech profili z kopalni Lubin wykorzystano metody mikroskopii optycznej i...
WPŁYW WYSOKIEGO CIŚNIENIA I TEMPERATURY NA WARTOŚCI MODUŁU YOUNGA I WSPÓŁCZYNNIKA POISSONA W WYBRANYCH TYPACH SKAŁ
W pracy przedstawiono wpływ wysokiego ciśnienia i temperatury na zmiany wartości statycznego modułu Younga (E[sub]st[/sub]) i statycznego współczynnika Poissona (ν[sub]st[/sub]) w wybranych odmianach litologicznych skał....
Lithostratigraphy of tills and proglacial deposits in the Szczecin vicinity, northwestern Poland